Labada (rumex patientia) : Karabuğdaygiller familyasından;
dere kenarlarında ve sulak çayırlarda kendiliğinden yetişen bir bitkidir.
Haziran - Eylül ayları arasında yeşilimtırak renkte küçük çiçekler açar.
Boyu 50 cm ile 2 m arasında değişir. Köklerinde nişasta, şekerler, reçine ve
antrakinon türevleri vardır. Yaprakları sebze olarak yenir. Ev ilaçlarında
kökü ve yaprakları kullanılır.
Faydası : Kökü kaynatılıp içilirse bütün kaşıntıları keser. Yeşil
tohumları kaynatılıp içilecek olursa, anne sütünü artırır. Mesane
tıkanmasını giderir. İştah açar. İshali keser.
Laden (cistus) : Ladengiller familyasından; İç Anadolu ve
sahil bölgelerinde yetişen, kış aylarında yaprak dökmeyen, yeşil bodur bir
çalıdır. Yaprakları karşılıklı dizilmiştir. Çiçekleri büyük, beyaz veya
pembe renklidir. Meyveleri kapsüldür. İçeriğinde Ladan denilen zamk vardır.
Faydası : Balgam söktürür. Nezleyi keser. Dizanteride faydalıdır.
Parfümeride kullanılır.
Lahana (brassica oleracea) : Turpgiller familyasından iri
ve kalın yapraklı bir bitkidir. En çok yetiştirileni baş lahanadır.
Yurdumuzun bütün bölgelerinde yetişir. Başlıca çeşitleri: Kemer lahanası,
Batman lahanası, köse lahanası, Brüksel lahanası ve kara lahana. Lahana C
vitamini bakkımından zengindir. Yapısında kükürt bulunur. Çiğ olarak yemek
veya sıkarak suyunu içmek daha faydalıdır.
Faydası : Kansızlığı giderir. İdrar söktürür. Vücutta biriken
zehirli maddelerin atılmasını sağlar. Mide ve bağırsak yaralarını yumuşatır.
Kabızlığı giderir. Kandaki şeker miktarını düşürür. Vücudu hastalıklara ve
kansere karşı korur. Göğüs ucu çatlaklarını giderir. Sarılık ve safra kesesi
hastalıkları için iyidir. Astımda faydalıdır. Romatizma, siyatik, lumbago ve
Apsede yararlıdır. Ses kısıklığını giderir. İştah açar. Guatr olanlar
yememelidir.
Latinçiçeği (frenkteresi) : Latinçiçeğigiller
familyasından; bir çeşit bitkidir. Çiçekleri kırmızı veya turuncudur.
Peru'da doğal olarak yetişir. Çiçekleri salatalarda kullanılır.
Faydası : İştah verir. İdrar söker. Skorbütte faydalıdır.
Lavantaçiçeği (lavandula) : Ballıbabagiller familyasından;
çalı görünüşünde, dip kısmı odunsu bir bitkidir. Çiçekleri mavi veya morumsu
ya da koyu kırmızıdır. Kokusu güzeldir. Karabaş lavantaçiçeği denilen türü
yurdumuzda vardır.
Faydası : Kaynatılmış suyu uyarıcı ve midevidir. Küçük bir torba
içinde dolaplara konan lavanta çiçekleri, elbise ve çamaşırları böceklerden
korur. Banyo suyuna güzel koku verir. Lavanta kolonyası vücudu ferahlatır.
Ateşi düşürür.
Limon (lemon) : Limonağacının açık sarı renkli, yumurta
biçiminde, kabuğu güzel kokulu, suyu ekşi olan meyvesidir. Kabuklarından
limon esansı çıkarılır. C vitamini, şeker, müsilaj, sitrik asit ve tuzları
bakımından zengindir.
Faydası : Ateşi ve tansiyonu düşürür. Kanı temizler. Susuzluğu
giderir. Kalbi kuvvetlendirir. Damar sertliği ve romatizmada faydalıdır.
Gribin çabuk atlatılmasını sağlar. Mide, bağırsak ve idraryollarındaki
mikropları öldürür. Gıda zehirlenmesini önler. İdrar söktürür. Böbrek ve
mesane kum ve taşlarının düşürülmesine yardımcı olur. Yüzdeki sivilceleri
geçirir. Cildin güzelleşmesini sağlar. Karaciğer hastalıklarında faydalıdır.
Dişleri beyazlatır ve diş etlerini kuvvetlendirir. Nezlede şikayetleri
geçirir. Skorbüt hastalığında faydalıdır. Boğaz ve bademcik iltihaplarının
giderir. İshali keser. Kansızlığı önler. Fazla aybaşı kanamasını önler.
Nasırları söker. Mide ağrılarını dindirir. Baş ağrılarını ve vücut
ağrılarını keser. Yüz çillerinde faydalıdır